Alexander-sarcofaag (5.1)
ca 310 v.Chr. Marmer, hoogte 194,5. Archeologisch Museum, Istanboel
Een overdadig gebeeldhouwde en beschilderde sarcofaag, gevonden in Sidon, een voormalige Fenicische stad aan de kust van het huidige Libanon, is een meesterwerk van technische vaardigheid in het bewerken van marmer. (5.1)
De uitvoering is Grieks en de verbazingwekkende bekwaamheid waarmee het materiaal is gebeiteld, weggehakt, geboord en gepolijst om oppervlakken te verkrijgen die subtiel met elkaar contrasteren, getuigt van een lange beeldhouwtraditie, geleidelijk en met veel inspanning tot een hoge graad van verfijning gebracht sedert het begin van de klassieke periode. De figuren, vooral de atletische naakten, de ruiters en hun paarden, alle op een overzichtelijke manier tegen een ondiepe achtergrond geplaatst, herinneren aan die op het Parthenon-fries, en niet slechts als ideale ‘typen’. Zij bezitten die organische structurele eenheid die de basis vormde voor de Griekse kunst en haar neiging tot naturalisme. En toch verschilt het werk als geheel radicaal van alles wat er vroeger in de Helleense wereld gemaakt was.
Sarcofaag = Stenen grafkist
Sedert = Sinds
En niet slechts als ideale ‘typen’ = geen idee wat hier bedoeld word!
Organische eenheid = Is het idee dat een ding uit verschillende delen bestaat. Het woord is door Plato verzonnen en later beter gedefinieerd door Aristoteles.
Structurele eenheid = Een structurele eenheid is een individuele gesteentemassa, waarin bepaalde structurele eigenschappen aan de dag treden. Tussen aangrenzende structurele eenheden bestaat een structurele en/of statiegrafische discontinuïteit. De verschillen tussen de eenheden kunnen onder meer het gevolg zijn van verschillen in het aantal plooiingsfasen of van verschillen in tektonische beïnvloeding onder invloed van dezelfde plooiingsfase, bijvoorbeeld ten gevolge van decollement.
Organische structurele eenheid = Ik vermoed dat hier het levende van de losse elementen wordt bedoeld die naast dat ze er willekeurig geplaatst uitzien toch ook met opzet zo zijn geplaatst en perfect samengaan.
Eigen interpretatie
Ze hebben een prachtig versierde stenen grafkist gevonden in Libanon. Een gebied dat in de tijd van Alexander de Grote onderdeel is geweest van het Griekse Rijk.
De van marmer gemaakte sarcofaag is versierd met beschilderd beeldhouwwerk.
Het beeld op de sarcofaag doet denken aan de Partenon-fries en toont een perfecte beheersing van de beeldhouwkunst. Er zijn atletische naakten en ruiters te paard te zien die ondanks hun speelsheid toch een duidelijk geconstrueerd geheel vormen. Iets dat typerend is voor de Griekse kunst en haar neiging tot naturalisme.
Het verschil met alles wat er eerder in de Griekse kunst gedaan werd zit hem in het feit dat Grieken eigenlijk nooit Sarcofagen maakten en daarop al helemaal niet Doden vereerden.

Geen opmerkingen:
Een reactie posten